.
Een diagnose 'opbouwen' is geen kwestie van bloed en urine
onderzoek. Het is eigenlijk eerst een kwestie van kijken en zien, observeren,
voelen ruiken, vragen en luisteren, sfeer proeven, optellen en aftrekken. Dan
is het andere onderzoek slechts een aanvulling.
Voorheen deden de verpleegkundigen al die observaties van de
patiënt ten bate van de diagnostiek. Daarvoor hadden we een gedegen kennis
opgedaan met als basis anatomie en fysiologie, psychologie en pathologie.
Verder werden we getraind in kijken, luisteren en communiceren met patiënt door
een docent omgangskunde.
Tijdens de avonddiensten op de SEH (toen nog gewoon de
Eerste Hulp) deden we opnames en de truc was om een diagnose te stellen op basis van observaties die je
dan een week of wat later terug kon zien. Ik heb meer weddenschapjes gewonnen
dan verloren.
Onze observaties kwamen duidelijk beschreven in het verslag (dossier) en de arts kon daar soms al een prediagnose uitfilteren: Soms was er een arts die tijdens de patiëntbespreking vroeg waar mijn observaties op zouden kunnen wijzen. Dat was de uitdaging om echt goed te observeren en om duidelijk te rapporteren.
Onze observaties kwamen duidelijk beschreven in het verslag (dossier) en de arts kon daar soms al een prediagnose uitfilteren: Soms was er een arts die tijdens de patiëntbespreking vroeg waar mijn observaties op zouden kunnen wijzen. Dat was de uitdaging om echt goed te observeren en om duidelijk te rapporteren.
Kom daar nu maar eens om, dat denk ik wel eens als ik hoor hoe
vaak mensen naar een ziekenhuis moeten voor iets dat eigenlijk al duidelijk is.
Maar al die bezoekjes brengen geld in het laatje en het is alleen maar lastig
dat er ook nog een patiënt aan vast zit. Gelukkig is dit maar een klein
percentage, er zijn fantastische medische teams.
Helaas ontbreken daar soms die snuffelende verpleegkundigen
aan die nog die ouderwetse opleiding hebben gehad.
Of dat nog goed komt weet ik niet. Ik zie ze op het HBO niet
aan poep en plasjes ruiken (dat kan eigenlijk alleen bij een in-service
opleiding) en daar dan een heel kort en duidelijk verslag over schrijven. Over braaksel
kun je heel veel zeggen en wonden ruiken allemaal naar hun eigen
ziekteverwekker. Iemands houding geeft soms aan waar het letterlijk knelt en de
pijn is af te lezen aan houding en mimiek Ik ben niet zo vaak in de luren
gelegd door op elkaar geklemde lippen en het bijbehorende "het gaat wel".
Om die observaties te kunnen doen, heb je goede leermeesters
nodig en geen mensen die per minuut werken. Maar ik denk dat ook veel te veel
artsen vertrouwen op door machines gegenereerde uitslagen. Ik vraag me zelfs af
of ze überhaupt nog wel een lesje wondruiken krijgen. Ik pleit voor de
herinvoering van deze diagnosetechnieken en voor meer praktisch onderwijs in de
zorg, alle zorg!
© Eveline v. Donkelaar
Nederland BV. 26-8-2016
Uit: archief verpleegkundige observaties
Update: 4-2-2017 Artikel van Emma Bruns https://www.nrc.nl/nieuws/2017/02/03/dokter-ruik-eens-aan-uw-patient-en-kijk-minder-op-uw-computer-6545588-a1544440
.
